Nieuws

De 19e prijs van de Simonart Stichting, toegekend aan Liselot Dewachter:

04/12/2025

De Simonart Foundation heeft haar 19e Simonart-prijs uitgereikt aan professor Liselot Dewachter, onderzoeker aan de UCLouvain, tijdens een ceremonie die op donderdag 4 december om 19 uur plaatsvond. Deze prijs is een erkenning voor haar uitzonderlijke en baanbrekende onderzoek op het gebied van de ontwikkeling van antibacteriële geneesmiddelen.

Professor Dewachter volgde een opleiding tot doctoraatsonderzoeker aan de KU Leuven. Ze is nu professor aan de UCLouvain en leidt baanbrekend bacteriologisch onderzoek dat gericht is op het begrijpen van de groei en overleving van Streptococcus pneumoniae, met als doel nieuwe strategieën te identificeren om deze belangrijke menselijke ziekteverwekker te bestrijden.

Met behulp van genetische screeningmethoden zoekt haar team naar genen die betrokken zijn bij fundamentele processen die essentieel zijn voor het voortbestaan van S. pneumoniae, zoals DNA-replicatie en celdeling. De functie van deze genen wordt vervolgens grondig ontcijferd om nieuwe informatie over bacteriegroei te verkrijgen. In een volgende stap hoopt ze deze kennis te gebruiken om nieuwe antibacteriële geneesmiddelen te helpen ontwikkelen. Hiervoor zal ze de onderzoeksstrategie gebruiken waarvoor ze de Simonartprijs heeft ontvangen.

Haar bekroonde onderzoek, getiteld ‘Exploiting CRISPR-Cas Genome Editing for Smarter Antibiotic Target Selection and Drug Design’, richt zich op de urgente wereldwijde bedreiging die antibioticaresistentie vormt.

Ze legt uit: "Door de voortdurende toename van antibiotica-resistente bacteriële infecties komen behandelingsmislukkingen steeds vaker voor, wat leidt tot een alarmerend aantal sterfgevallen als gevolg van deze resistentie. Om deze trend te keren, is er dringend behoefte aan de ontwikkeling van nieuwe antibiotica. Omdat farmaceutische bedrijven terughoudend zijn om nieuwe antibiotica te ontwikkelen vanwege de lage winstgevendheid en de snelle ontwikkeling van resistentie, hebben we een innovatieve strategie ontwikkeld waarmee we onze inspanningen kunnen richten op de meest veelbelovende medicijndoelwitten en leidende verbindingen.

Met behulp van high-throughput CRISPR-Cas-genoombewerking hebben we meer dan 17.000 mutaties in het E. coli-genoom aangebracht om de functionele vereisten en mutatieflexibiliteit van drie potentiële medicijndoelwitten (FabZ, LpxC, MurA) te bestuderen. Met onze aanpak konden we nauwkeurig bepalen welke doelwitten en leidende verbindingen het minst waarschijnlijk resistentie ontwikkelen en ze dus prioriteit geven voor de ontwikkeling van geneesmiddelen. Op basis van dit robuuste proof of concept hopen we dat onze aanpak de ontwikkeling van antibiotica in de nabije toekomst zal stimuleren."

Dit onderzoek werd uitgevoerd in het Microbiologisch Centrum van het VIB/KU Leuven. Het kon ook rekenen op de medewerking van de universitaire onderzoeksgroepen van professor Wim Versées (VIB/VUB) en professor Wim Vranken (VUB), alsook van zijn industriële partner Inscripta, Inc, waarmee het in contact kwam via het VIB Technology Watch-initiatief.

Een ceremonie ter ere van wetenschappelijke excellentie

Het evenement wordt gehouden ter gelegenheid van het 600-jarig bestaan van UCLouvain en KU Leuven, als blijk van de sterke wetenschappelijke samenwerking tussen beide universiteiten.

De Simonart Foundation: missie en geschiedenis

De Simonart Foundation werd in 1969 opgericht door professor André Simonart en heeft als missie jonge talenten te ondersteunen in hun biomedisch onderzoek dat de weg vrijmaakt voor nieuwe therapeutische benaderingen om de zorg voor patiënten en hun levenskwaliteit te verbeteren.

Om de drie jaar reikt de stichting de Simonart-prijs uit aan een jong talent. Deze prijs is meer dan alleen een financiële beloning, het is een prestigieuze academische onderscheiding die de deur kan openen naar nieuwe carrièremogelijkheden en verder onderzoek.

André Simonart, pionier in de zoektocht naar innovatieve behandelingen

André Simonart werd in 1903 in Leuven geboren. Als zoon en achterkleinzoon van artsen studeerde hij geneeskunde aan de Katholieke Universiteit Leuven. Lang voordat hij zijn studie afrondde, begon hij al wetenschappelijke artikelen te publiceren. Zijn vroege werk werd erkend en legde de basis voor zijn toekomstige carrière als baanbrekend farmacoloog.

De academische carrière van André Simonart werd verrijkt door internationale ervaringen aan de Universiteit van Pennsylvania, Oxford en Utrecht. Bij zijn terugkeer naar België in 1936 werd hij benoemd tot hoogleraar farmacodynamica en therapie aan de Katholieke Universiteit Leuven, waar hij zijn onderzoek wijdde aan het begrijpen van de werkingsmechanismen van geneesmiddelen en hun therapeutische toepassingen, waarmee hij het begin van de moderne farmacologie inluidde.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd hij een actief lid van het Belgische verzet. Zijn betrokkenheid leidde tot zijn gevangenschap in Fort Breendonk en vervolgens in het concentratiekamp Buchenwald. Na de oorlog hervatte André Simonart zijn wetenschappelijke carrière en zette hij zijn onderzoek in de farmacologie voort.

Als professor was hij ook een buitengewoon docent en al zijn studenten herinneren zich de opmerkelijke helderheid van zijn colleges. Hij werd verkozen tot lid van de Koninklijke Academie voor Geneeskunde van België als erkenning voor zijn belangrijke wetenschappelijke bijdragen. Hij was voorzitter van de Simonart Stichting tot aan zijn dood in 1992 en liet een belangrijke wetenschappelijke en academische erfenis na.

Het voorzitterschap wordt nu bekleed door zijn kleindochter, Marie-Noëlle Simonart, die wordt ondersteund door professoren van beide universiteiten en leden van de familie.

Leden van de Raad van Bestuur

  • Marie-Noëlle Simonart, voorzitter
  • Professor Chris Van Geet, KU Leuven, ere-vicerector
  • Professour Frédéric Houssiau, UCLouvain, ere-vicerector
  • Professor Minne Casteels, KU Leuven, ere-vicerector
  • Professor Jean-Marie Maloteaux, UCLouvain, ereprofessor neurologie en farmacologie
  • Patricia Simonart, Administrateur

Plaatsvervangende leden van de Raad van Bestuur

  • Professor Emmanuel Hermans, Plaatsvervangend lid, UCLouvain
  • Professor Isabel Spriet, Plaatsvervangend lid, KU Leuven

Winnaars

Voor de volledige lijst van winnaars van de Simonart Foundation Prize,

ga naar: https://simonartfoundation.org/prize-awards/